هدایت اخروی و رزق دنیوی، در گرو رعایت تقواست

هدایت اخروی و رزق دنیوی، در گرو رعایت تقواست

دنیا و آخرت ما در گرو رعایت تقواست

رعایت تقوا، کمترین انتظار خداوند از ما در ماه رمضان است

در ماه رمضان، هرآنچه از خیر که می توانیم فرض کنیم، از ناحیه خدای متعال به ما می رسد؛ چه در جنبه فردی و چه اجتماعی. حضرت امام می فرمود کسانیکه به مقاماتی می رسند، معمولا در ماه مبارک رمضان می رسند. روزه گرفتن و امساک و اجتناب از محارم الهی، کمترین کاری است که در این ماه می توانیم و باید انجام دهیم. هَلْ جَزَاءُ الْإِحْسَانِ إِلَّا الْإِحْسَانُ؟ می فرماید: لَعَلَّكُمْ تَتَّقُونَ(بقره 183). در برابر این رحمت و کرامت بی نهایت الهی در این ماه، توقع خدای متعال از ما رعایت تقواست.

وجوب روزه گرفتن، مخصوص امت اسلام نیست. بنی آدم همه دستور به روزه و امساک داشته اند؛ بخاطر ترک طاعتی که حضرت آدم و حوا از فرمان خدای متعال داشتند. بعد از توبه و ناله و انابه، حضرت آدم و حوا بخشیده شدند، اما اثر آن نافرمانی همچنان باقیست. بنی آدم نباید این داستان را فراموش کند. لَعَلَّكُمْ تَتَّقُونَ. امید است که این روزه داری، شما را به رعایت تقوای الهی وادارد. یکی دیگر از اثرات این نافرمانی، نزاع و درگیری و اختلاف بین بنی آدم است، که همیشه بوده و همچنان باقیست.

بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ الم ذَلِكَ الْكِتَابُ لَا رَيْبَ فِيهِ هُدًى لِلْمُتَّقِينَ الَّذِينَ يُؤْمِنُونَ بِالْغَيْبِ وَيُقِيمُونَ الصَّلَاةَ وَمِمَّا رَزَقْنَاهُمْ يُنْفِقُونَ وَالَّذِينَ يُؤْمِنُونَ بِمَا أُنْزِلَ إِلَيْكَ وَمَا أُنْزِلَ مِنْ قَبْلِكَ وَبِالْآخِرَةِ هُمْ يُوقِنُونَ أُولَئِكَ عَلَى هُدًى مِنْ رَبِّهِمْ وَأُولَئِكَ هُمُ الْمُفْلِحُونَ(بقره 5-1). یکی از بهره های متقین، هدایت است. تا کسی اهل تقوا نشود، هدایت نمی شود. متقین کسانی هستند که به غیب ایمان دارند، نماز را اقامه می کنند، اهل انفاق هستند، به ولایت ایمان دارند، به هرچه خدای متعال به گذشتگان نازل کرده ایمان دارند، و به آخرت یقین دارند. آنها هدایت یافتگان و رستگارانند. یکی از بهره های تقوا، هدایت است.   

منشأ گمراهی، بی تقوایی است

تقوا باید تبدیل به ملکه در وجود انسان شود. اگر اینچنین شد، انسان سمت گناه هم نمی رود، و بر مدار هدایت قرار می گیرد، و هیچوقت گمراه نمی شود. منشأ گمراهی، بی تقوایی است. تقوا باشد، خطا و اشتباه و گمراهی نیست. تمام امت های گذشته که گمراه شدند، در اثر بی تقوایی بود. لذا خدای متعال می فرماید: لَعَلَّكُمْ تَتَّقُونَ. انسان، خودش نمی خواهد اهل تقوا شود، و با بی تقوایی زمینه گمراهی خود را فراهم می کند.

تقوا، در زندگی مادی و دنیایی انسان هم اثرگذار است: وَمَنْ يَتَّقِ اللَّهَ يَجْعَلْ لَهُ مَخْرَجًا وَيَرْزُقْهُ مِنْ حَيْثُ لَا يَحْتَسِبُ(طلاق 2و3). روزیِ انسان باتقوا، از جایی که فکرش را نمی کند می رسد. اگر دیدیم زندگیمان بهم پیچیده، دلیلش بی تقوایی است: وَمَنْ أَعْرَضَ عَنْ ذِكْرِي فَإِنَّ لَهُ مَعِيشَةً ضَنْكًا(طه 124).

خدای متعال در ماه رمضان می خواهد بوسیله روزه و تقوای ناشی از این روزه داری، دنیا و آخرت ما انسانها را تضمین کند. هم هدایت که امری معنوی و اخروی است، و هم رزق و روزی که امری مادی است، با تقوای حاصل از روزه داری بدست می آید. ما باید خودمان را وادار به امساک و روزه داری کنیم، و الا نمی توانیم به تقوا برسیم. روزه داری، قدرت «نه» گفتن در برابر خواسته های نفسانی به ما می دهد. قدرت امساک و پرهیز به ما می بخشد.  

انسان باتقوا هیچگاه خسته و ناامید نمی شود

تقوا به انسان قدرت می بخشد

پیامبراکرم صلی الله علیه و آله فرمود: وَ قَدْ أَجْمَعَ اَللَّهُ مَا يَتَوَاصَی‌ بِهِ اَلْمُتَوَاصُونَ مِنَ اَلْأَوَّلِينَ وَ اَلْآخِرِينَ فِي خَصْلَةٍ وَاحِدَةٍ وَ هِيَ اَلتَّقْوَی‌. همه امتها به یک خصلت توصیه شده اند، و آن توصیه به تقواست. قَالَ اَللَّهُ عَزَّوَجَلَّ: وَ لَقَدْ وَصَّيْنَا اَلَّذِينَ أُوتُوا اَلْكِتابَ مِنْ قَبْلِكُمْ وَ إِيّاكُمْ أَنِ اِتَّقُوا اَللّهَ. تمام ادیان گذشته هم موظف به رعایت تقوا بودند. وَ فِيهِ جِمَاعُ كُلِّ عِبَادَةٍ صَالِحَةٍ، وَ بِهِ وَصَلَ مَنْ وَصَلَ إِلَی‌ اَلدَّرَجَاتِ اَلْعُلَی‌ وَ اَلرُّتْبَةِ اَلْقُصْوَی‌. بوسیله تقواست که مومنین به آنچه که باید می رسند؛ به درجات عالی می رسند. وَ بِهِ عَاشَ مَنْ عَاشَ بِالْحَيَاةِ اَلطَّيِّبَةِ. کسیکه می خواهد به حیات طیبه برسد، با تقوا می رسد.

وَ اَلْأُنْسِ اَلدَّائِمِ. با تقوا، به انس همیشگی با خدای متعال می رسیم، و از غیر خدا مستغنی می شویم. شهدا اینگونه بودند. همه حالات زندگیشان خدایی بود، و رنگ خدایی پیدا کرده بود. تقوا انسان را به مرحله انس دائم با خدای متعال می رساند. قَالَ اَللَّهُ عَزَّوَجَلَّ: «إِنَّ اَلْمُتَّقِينَ فِي جَنّاتٍ وَ نَهَرٍ فِي مَقْعَدِ صِدْقٍ عِنْدَ مَلِيكٍ مُقْتَدِرٍ». متقین حقیقی شهدا هستند؛ چون دائم الذکر و دائم الصلوه بودند. تقوای دائم، انس دائم می آورد. چنین فردی هیچگاه ناامید نمی شود؛ همیشه به خدا توکل دارد. از کار برای خدا خسته نمی شود. تقوا، به انسان امید و انگیزه و نشاط و تحرک می بخشد.

امیرالمومنین علیه السلام هم در نامه ای به یکی از اصحابش اینگونه می فرماید: اُوصِيكَ و نَفسي بِتَقوى مَن لا يَحِلُّ لَكَ مَعصِيَتُهُ ، و لا يُرجى غَيرُهُ ، و لا الغِنى إلاّ إلَيهِ ، فإنَّ مَنِ اتَّقَى اللّه قَوِيَ. خودم و تو را به تقوای الهی توصیه می کنم. معصیت خدا را بر خود حلال نکن. دنبال کسی غیرخدا نرو. هرکس اینگونه تقوای الهی را رعایت کند، قوی می شود. تقوا به انسان قدرت می بخشد. کسیکه با تقوا شد، با خدای متعال انس دائمی پیدا می کند؛ لذا اراده و انگیزه اش قوی می شود. به هرچه اراده کند می رسد. بن بستی برای او وجود ندارد.

بی تقوایی، عقل را زائل می کند!

تقوا، برکات زمین و آسمان را بر مردم نازل می کند

و شَبِعَ و رَوِيَ و رَفَعَ عَقلَهُ عَن أهلِ الدُّنيا ، فبَدَنُهُ مَع أهلِ الدُّنيا و قَلبُهُ و عَقلُهُ مُعايِنُ الآخِرَةِ. انسان باتقوا سیراب است، بصیر است، دل سیر است، اهل طمع نیست. بدنش با اهل دنیا و مردم است، اما قلب و عقلش بدنبال آخرت است. انسان باتقوا عقل و درکش رشد می کند. همه انبیاء گذشته سفارش به تقوا داشتند، تا عقل مردم را رشد دهند. برخی مسلمان و شیعه هستند، اما با حکومت دینی مخالفت می کنند. مگر دین بدنبال چیست جز تقوای مردم؟ تمام مردم غرب فهمیده اند، مجید انصاری نمی فهمد؛ می گوید "شاید تقصیر ماست که همه دنیا با ما مشکل دارد"! کجا همه دنیا با ما مشکل دارد؟ خودِ آمریکایی ها مردم ما را تحسین می کنند که زیر چتر آمریکا نمی روند. مجید انصاری، حق را متهم می کند، که چرا باطل به ما گرایش ندارد!؟ بلاهت در چه حد؟! بی تقوایی، عقل را زائل می کند. تقوا، نیاز اولیه جامعه بشری است. چون تقوا زمینه رشد عقل است. تقوا زمینه ساز قدرت انسان است؛ زمینه ساز هدایت انسانهاست؛ زمینه ساز رزق و روزی جامعه است.

وَلَوْ أَنَّ أَهْلَ الْقُرَى آمَنُوا وَاتَّقَوْا لَفَتَحْنَا عَلَيْهِمْ بَرَكَاتٍ مِنَ السَّمَاءِ وَالْأَرْضِ وَلَكِنْ كَذَّبُوا فَأَخَذْنَاهُمْ بِمَا كَانُوا يَكْسِبُونَ(اعراف 96). اگر اهل سرزمینها ایمان بیاورند و تقوا پیشه کنند، برکات آسمان و زمین بر آنها نازل می شود. اما مردم حق و امام حق را تکذیب می کنند، و بواسطه این بی تقوایی دچار عذاب می شوند. انسان بی تقوا از امامش جداست، و دچار عذاب الهی می شود. آنطرف، انسان با تقوا به امامش متصل است، و رستگار می شود، و برکات زمین و آسمان بر او نازل می شود.

برخی به ولایت ایمان دارند، اما آنچه را که خودشان تشخیص می دهند و می خواهند انجام می دهند. امروز برخی انقلابیها دچار این معضل هستند. رهبر معظم انقلاب مکرر توصیه به رعایت تقوا می کنند. اعتقاد به تنهایی کافی نیست؛ التزام عملی و فکری به ولایت فقیه لازم است. چقدر امر امام جامعه را در عمل تصدیق می کنیم؟

رهبر معظم انقلاب در جلسه اخیر با تعدادی از مسئولین امنیتی، به دو نکته مهم اشاره کردند و گفتند: "اگر دشمن جرأت حمله به خود بدهد، ما حسینی وارد می شویم، و پیروزی هم با ماست". مثل امام حسین علیه السلام وارد میدان مبارزه با یزید زمان می شویم، و البته این بار پیروزی با ماست. در این وضعیت که ما در اوج قدرت قرار داریم، ببینید عده ای چه بیانیه هایی می دهند و چه حرفهایی می زنند. پست تر و رذل تر از منافقین زمان خودمان نداشته و نداریم! در زمانی که امام جامعه و اسلام و مسلمین در اوج قدرت هستند، برخی تردیدها برای چیست؟ می گوید شاید تقصیر ماست که همه دنیا با ما مشکل دارد. این در اثر بی تقوایی است.